Şantiye İSG Kontrol Listesi 2026: 50 Madde + 6331 Uyumlu

İSG Kontrol Listesi Nedir, Neden Kritik?

İSG kontrol listesi (İş Sağlığı ve Güvenliği Kontrol Listesi), şantiyede yürütülen tüm çalışmaların 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'ne uygun olarak yürütüldüğünü belgeleyen, günlük/haftalık/aylık periyodlarla doldurulan resmi formdur. Sadece bir bürokratik gereklilik değil; kazaları önleyen, denetimde delil oluşturan ve yüklenicinin sorumluluğunu sınırlandıran kritik bir araçtır.

Türkiye'de inşaat işleri, İSG Kanunu'nun tehlike sınıfı tanımına göre "çok tehlikeli" iş kolu olarak sınıflandırılır. Bu sınıflandırma; daha sıkı denetim, daha kısa periyodlu sağlık raporları, en az ayda bir kez İSG kurul toplantısı, sürekli iş güvenliği uzmanı bulundurma ve günlük kontrol listesi tutma yükümlülüğü anlamına gelir.

2026 itibarıyla AÇSHB (Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı — eski adıyla ÇSGB) denetimlerinde en sık ceza kesilen başlık, yetersiz veya hiç tutulmayan günlük İSG kontrol kayıtlarıdır. Cezaların alt sınırı 2026 güncellemesiyle 10.000 TL üzerine çıkmış olup; çoklu eksiklik tespitinde kümülatif uygulanır.

Bu kontrol listesinin yalnızca denetim için değil, gerçek kaza önleme aracı olarak kullanılması gerekir. Pillar yazımız İnşaat Proje Yönetimi Tam Rehberi 2026'da değindiğimiz gibi proje risk register'ının altında İSG riskleri ayrı bir kategori olarak takip edilmelidir.

Türkiye'de Şantiye İş Kazaları İstatistikleri 2024

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve AÇSHB tarafından yayınlanan 2024 yıllık iş kazası istatistiklerine göre Türkiye'de inşaat sektörünün konumu hâlâ kritik:

• Yıllık iş kazaları: Tüm sektörlerde yaklaşık 600.000 iş kazası bildirilmiş; bunun %33-37'si inşaat sektöründe yaşanmıştır
• Ölümle sonuçlanan iş kazaları: 2024'te toplam yaklaşık 1.700-1.900 ölümlü iş kazasının %38-42'si inşaat sektöründen kaynaklanmıştır
• En sık ölüm nedenleri (inşaat): Yüksekten düşme (%42 civarı), nesne düşmesi/çarpması (%21), elektrik (%9), ezilme/sıkışma (%14), trafik (%8), diğer (%6)
• Mali yük: İnşaat kazalarının SGK'ya ve işverenlere maliyeti 2024'te yıllık 8 milyar TL'yi aşmıştır (tedavi + iş gücü kaybı + iş kazası primleri + idari cezalar dahil)
• Denetim sayısı: AÇSHB, 2024'te inşaat şantiyelerinde 75.000 üzerinde denetim gerçekleştirmiş; bu denetimlerin %58'inde idari para cezası uygulanmıştır

Bu istatistikler tek bir şey söylüyor: İSG kontrol listesini doğru ve günlük olarak doldurmak yasal yükümlülükten önce hayat kurtaran bir uygulamadır.

Günlük İSG Kontrol Listesi (50 Madde)

Aşağıdaki 50 maddelik günlük İSG kontrol listesi, Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği ekleriyle uyumlu olarak hazırlanmıştır. Şantiyede vardiya başlamadan önce iş güvenliği uzmanı veya görevlendirilmiş saha sorumlusu tarafından doldurulmalıdır.

ID	Kategori	Kontrol Maddesi	OK/Hata	Aksiyon
1	KKD	Tüm çalışanlar baret takıyor mu?	☐	Eksik KKD dağıtımı
2	KKD	Güvenlik ayakkabısı (S3) kullanılıyor mu?	☐	Yenisi temin et
3	KKD	Yüksekte çalışanlar paraşüt halatı/kemer kullanıyor mu?	☐	İş durdur, donanım temin et
4	KKD	Eldivenler iş türüne uygun mu (kesik dirençli, izolasyon)?	☐	Uygun KKD değişimi
5	KKD	Kaynak işlerinde maske ve kaynak gözlüğü mevcut mu?	☐	Eksik teçhizat temin
6	KKD	Toz/duman yoğun alanlarda FFP2/FFP3 maske var mı?	☐	Filtre değişimi
7	KKD	Gürültülü alanlarda kulak tıkacı/kulaklık kullanılıyor mu?	☐	KKD dağıtımı
8	Yüksekte Çalışma	Düşme korkulukları (parapet) 1 m yüksekte ve sağlam mı?	☐	Korkuluk takviyesi
9	Yüksekte Çalışma	Boşluklar (asansör, şaft) kapatılmış/işaretlenmiş mi?	☐	Acil kapat
10	Yüksekte Çalışma	Çatı/cephe işlerinde güvenlik ağı kurulmuş mu?	☐	Ağ kurulumu
11	Yüksekte Çalışma	Paraşüt halatı ankraj noktaları sertifikalı mı?	☐	Sertifika kontrol
12	Yüksekte Çalışma	Merdiven kullanımı uygun açıda (75 derece) mı?	☐	Eğitim ver
13	İskele	İskele kurulum etiketi (yeşil/kırmızı) güncel mi?	☐	Etiket yenile
14	İskele	İskele dikmeleri zemine sabit (taban plakası) mı?	☐	Sabitle
15	İskele	İskele platformlarında boşluk yok mu (sürekli döşeli)?	☐	Tamamla
16	İskele	İskele yan korkulukları çift seviyede (ana + ara) mı?	☐	Ekle
17	Vinç	Vinç günlük operatör kontrolü tamamlanmış mı?	☐	Form doldur
18	Vinç	Vinç periyodik muayene raporu güncel mi (yıllık)?	☐	Muayene planla
19	Vinç	Vinç operatörü G sınıfı belge sahibi mi?	☐	Belge kontrol
20	Vinç	Sapan, halat ve kanca aşınma kontrolü yapıldı mı?	☐	Değişim
21	Elektrik	Şantiye dağıtım panosu kilitli ve etiketli mi?	☐	Kilit/etiket
22	Elektrik	Kaçak akım rölesi (30 mA) aktif mi, test edildi mi?	☐	Test/değişim
23	Elektrik	Topraklama ölçümleri yapılmış (yıllık) mı?	☐	Ölçüm planla
24	Elektrik	Uzatma kabloları izolasyonlu ve yerden yüksek mi?	☐	Düzenle
25	Elektrik	Açıkta iletken/kablo ucu yok mu?	☐	İzole et
26	Kazı	Kazı kenarları (1.5 m üstü) iksa edilmiş/şevlenmiş mi?	☐	İksa kur
27	Kazı	Kazı kenarına 1 m mesafede yığma yapılmıyor mu?	☐	Uzaklaştır
28	Kazı	Kazı içine girişlerde merdiven mevcut mu?	☐	Merdiven yerleştir
29	Kazı	Yer altı tesisat röleve planı saha sorumlusunda mı?	☐	Plan getir
30	Yangın	Yangın söndürücüler dolum tarihi geçerli mi?	☐	Dolum yap
31	Yangın	Yangın söndürücüye erişim engelli/açık mı?	☐	Önündeki engeli kaldır
32	Yangın	Acil çıkış kapıları açık, işaretli mi?	☐	Levha düzenle
33	Yangın	Yanıcı malzemeler (boya, tiner) ayrı depoda mı?	☐	Depo ayır
34	İş Makinesi	İş makinesi operatörleri belge sahibi mi (G operatörü)?	☐	Belge kontrol
35	İş Makinesi	İş makineleri günlük start-of-shift kontrol formu var mı?	☐	Form doldur
36	İş Makinesi	Geri ikaz sesi (back-up alarm) çalışıyor mu?	☐	Tamir et
37	İşaretleme	Tehlikeli bölgelerde uyarı levhası var mı?	☐	Levha tak
38	İşaretleme	Yaya geçiş yolu işaretli (sarı/siyah) mı?	☐	Boyat
39	İşaretleme	Şantiye girişinde tehlike sınıfı ve KKD levhası mevcut mu?	☐	Levha tak
40	Düzen	Atık moloz düzenli toplanıyor mu, yığılma yok mu?	☐	Temizlik
41	Düzen	Çıkıntı yapan demir uçları kapatılmış mı (sticker/şapka)?	☐	Kapatma uygula
42	Düzen	Geçiş yolları engelsiz mi?	☐	Engel kaldır
43	İlk Yardım	İlk yardım dolabı dolu ve güncel mi?	☐	Eksiği tamamla
44	İlk Yardım	Şantiyede en az 1 belgeli ilk yardımcı var mı?	☐	Belge eğitim al
45	Sosyal Tesis	Tuvalet/lavabo temiz ve yeterli mi (20 kişi başına 1)?	☐	Düzenle
46	Sosyal Tesis	Yemek alanı ayrı, hijyenik mi?	☐	Düzenle
47	Çevre	Toz baskı sistemi (sulama) çalışıyor mu?	☐	Aç
48	Çevre	Gece çalışmalarında aydınlatma yeterli mi (200 lux)?	☐	Lamba ekle
49	Eğitim	Günlük tool box talk (10 dk) yapıldı mı?	☐	Toplantı yap
50	Eğitim	Yeni gelen çalışan oryantasyonu (8 saat) tamam mı?	☐	Eğitim planla

Bu 50 maddelik liste, taşeronla yapılan sözleşmelerde de zorunlu hale getirilmelidir. İnşaat sözleşmesi örnekleri ve yüklenici risk yönetimi yazımızda taşeron İSG sorumluluk maddelerini detaylandırdık.

Haftalık Denetim Maddeleri (15 Madde)

Haftalık denetim, iş güvenliği uzmanı tarafından bizzat yapılır ve şantiye İSG kurul toplantısında ele alınır. Aşağıda 15 ana madde:

• İskele tamamı (taşıma kapasitesi, tij/baca bağlantıları, sertifikalı kurucu denetimi)
• Vinç ana taşıma elemanları (sapan, halat aşınması)
• Elektrik dağıtım panosu detaylı izolasyon kontrolü
• Kazı şev/iksa stabilite kontrolü
• Yangın söndürme sistemi (hortum, hidrant) test
• Çalışan baret ve KKD sayım/eksiklik raporu
• Acil durum kaçış güzergahları boş mu?
• İlk yardım dolabı tam takım kontrolü
• Şantiye sahası genel düzen (5S) denetimi
• Kapalı alanlarda gaz ölçümü (varsa)
• İş makinesi rutin bakım kayıtları
• Taşeron firmaların İSG belge güncellikleri
• Tool box talk katılım kayıtları
• Önceki haftadan kalan uygunsuzlukların kapanışı
• İSG kurul toplantı tutanağı + aksiyon listesi

Aylık Risk Değerlendirme (10 Madde)

Aylık risk değerlendirme, 6331 sayılı Kanun'un 10. maddesi gereği zorunludur. Çok tehlikeli sınıfta ayda en az bir kez gözden geçirilmelidir. Ana başlıklar:

1. Tehlike envanteri güncellemesi: Yeni başlayan imalat türleri için tehlike kaydı oluşturma
2. Risk skoru hesaplama: Olasılık x Şiddet matrisi (5x5)
3. Kontrol önlemleri etkinlik testi: Mevcut önlemlerin yeterliliğini ölçme
4. İSG kurul toplantı tutanaklarının analizi: Tekrarlanan uygunsuzluklar
5. Ramak kala (near-miss) kayıtlarının değerlendirilmesi: Kazaya dönüşmemiş olaylar
6. İş kazası kök neden analizi: Önceki ay yaşanan kazaların 5-Why analizi
7. Eğitim ihtiyacı tespiti: Yeni tehlikelere yönelik özel eğitim planlama
8. KKD stok ve değişim planı: Aylık tüketim ve gelecek ay tahmini
9. Periyodik muayene takvimi güncellemesi: Vinç, asansör, basınçlı kap, kazan vb.
10. Çalışan sağlık muayenesi takvimi: Çok tehlikeli işlerde 6 aylık periyod

Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) Kontrol Detayı

KKD yönetimi, şantiye İSG sisteminin temelidir. KKD Yönetmeliği (CE belgeli ürün zorunluluğu) ve İSG Kanunu, işverene KKD'yi ücretsiz temin etme ve kullanım eğitimi verme yükümlülüğü yükler.

Şantiyede zorunlu KKD'ler:

• Baret (EN 397): Tüm çalışanlar zorunlu; darbeye dayanıklı
• Güvenlik ayakkabısı (EN ISO 20345 S3): Çelik burunlu, delinmez taban
• Reflektif yelek (EN ISO 20471 Class 2): Görünürlük
• Eldiven (EN 388): Kesik dirençli (mekanik) veya EN 374 (kimyasal)
• Koruyucu gözlük (EN 166): Darbe, kıymık koruması
• Kulak koruyucusu (EN 352): 85 dB üstü ortamlarda zorunlu
• Solunum maskesi (EN 149): Toz için FFP2/FFP3, gaz için A1/A2
• Düşme önleyici sistem (EN 361/EN 354): 2 m üstü çalışmada paraşüt halatı + kemer + ankraj

KKD kayıt defteri, hangi çalışana hangi ekipman, hangi tarihte teslim edildiği bilgisini içermelidir. Çalışanın imzası alınmalı; bu kayıt İSG denetiminde delil olarak kullanılır.

Yüksekte Çalışma Güvenliği

Türkiye'de inşaat ölümlü kazalarının yaklaşık %42'si yüksekten düşme kaynaklı. Bu nedenle 2 metre üstü tüm çalışmalar "yüksekte çalışma" sayılır ve özel önlem gerektirir.

Yüksekte çalışmada zorunlu önlemler:

• Toplu koruma önceliği: Önce parapet/korkuluk/iskele platformu, sonra KKD
• Düşme korkuluğu (parapet): 1 m yüksekte ana korkuluk + 0.5 m ara seviye + 15 cm topuk levhası
• Güvenlik ağı (EN 1263): Cephe ve çatı işlerinde 6 m üstü düşme koruması
• Paraşüt halatı sistemi: Ankraj noktası 22 kN dinamik yüke dayanmalı; sertifikalı olmalı
• Yüksekte çalışma izin formu (Permit to Work): Her gün başlangıçta düzenlenir, iş güvenliği uzmanı imzalar
• Çalışan eğitimi: 16 saatlik yüksekte çalışma eğitimi belgesi
• Sağlık raporu: Yüksekte çalışan personelin denge/baş dönmesi muayenesi

Elektrik Güvenliği

Şantiye elektrik kazaları ölümlü kazaların %9'unu oluşturuyor. Geçici şantiye elektrik tesisatı, kalıcı tesisattan daha riskli olduğu için özel önlemler şart.

Şantiye elektrik güvenliği zorunlulukları:

• Şantiye dağıtım panosu (IP44 veya üstü): Kilitli, etiketli, yetkisiz erişim engelli
• Kaçak akım rölesi (RCD/RCBO): 30 mA hassasiyetli; aylık test düğmesi denemesi
• Topraklama: Yıllık ölçüm raporu (max 4 ohm); EMO yetkili elektrik mühendisi onayı
• İletken kablo özelliği: Şantiyede H07RN-F (lastik yalıtkanlı) kablo kullanımı
• El aletleri: Çift izolasyonlu (Class II) veya 24 V güvenli gerilim
• Aydınlatma: 24 V veya 110 V dökme/dökme arası, neme dayanıklı
• EKAT (Elektrik İç Tesisleri): Geçici tesisat için EKAT proje onayı
• Yüksek gerilim hatları: Mevcut hatlara minimum güvenli mesafe (32 kV için 4 m)

Vinç ve İskele Kontrolü

Vinç ve iskele, şantiyenin "ağır makine grubu" sayılır ve özel periyodik muayene gerektirir.

Vinç kontrolü:

• Yıllık periyodik muayene: A tipi muayene kuruluşları (AÇSHB akrediteli) tarafından
• Günlük operatör kontrolü: Vardiya başı 18 maddelik form (frenler, sapanlar, halatlar, sınır anahtarları, alarm)
• Operatör belgesi: G sınıfı kullanım belgesi (MYK Mesleki Yeterlilik Kurumu)
• Rüzgar limiti: Genelde 15 m/s üzeri (yapı türüne göre değişir) çalışma durdurulur
• Aşırı yük kontrolü: Yük limit göstergesi ve aşırı yük kapatma sistemi

İskele kontrolü:

• Kurulum sertifikası: Sertifikalı iskele kurucu (5 günlük MYK eğitimi)
• Renk kodlu etiket: Yeşil (kullanıma uygun), kırmızı (kullanılamaz)
• Haftalık inceleme: Yetkili kişi tarafından deformasyon, bağlantı, korkuluk kontrolü
• Yük limitleri: Hafif (75 kg/m²), normal (200 kg/m²), ağır (300 kg/m²) sınıflandırma
• Bağlantı: 4 m'de bir yapıya tij/ankraj bağlantısı

AÇSHB Denetimi: Sık Karşılaşılan Cezalar

2026 güncellemesiyle güncel idari para cezası tutarları (TL bazında yaklaşık değerler, yıllık yeniden değerleme oranına göre güncelleniyor):

Eksiklik	İlgili Madde	Ceza (Yaklaşık)
Risk değerlendirmesi yapılmamış	İSG K. md.10	35.000+ TL (her ay devam)
İş güvenliği uzmanı yok	İSG K. md.6	25.000+ TL (her ay)
İş sağlığı (işyeri hekimi) hizmeti yok	İSG K. md.6	25.000+ TL (her ay)
Çalışan eğitim belgesi yok	İSG K. md.17	3.500+ TL (çalışan başı)
KKD temin edilmemiş	İSG K. md.5	3.500+ TL (çalışan başı)
Yüksekte çalışma izinsiz	Yapı İSG Yön.	10.000+ TL (her tespit)
Periyodik muayene yapılmamış (vinç, kazan)	İş Ekipmanları Yön.	10.000+ TL (her ekipman)
İSG kurulu kurulmamış (50+ çalışan)	İSG Kurulları Yön.	8.000+ TL (her ay)
Acil durum planı yok	İSG K. md.11	7.500+ TL
İş kazası bildirimi geciktirilmiş	İSG K. md.14	8.500+ TL

Cezalar 2026 itibarıyla her yıl yeniden değerleme oranıyla artıyor; üstte verilen tutarlar yaklaşık olup tam tutarlar için AÇSHB güncel duyurularına bakılmalıdır. Bakanlık denetim entegrasyonu konusunu Şantiye-M 2026 yazılım uyumu yazımızda detaylandırdık.

Kâğıt Yerine Dijital: Mobil İSG Form Avantajları

Kâğıt İSG formları, şantiyenin yoğun temposunda kaybolma, ıslanma, eksik doldurulma sorunları yaşıyor. Mobil İSG formlarına geçiş, kayıt eksikliğini %60'a kadar azaltıyor.

Mobil form avantajları:

• Fotoğraf entegrasyonu: Uygunsuzluk fotoğrafı doğrudan formla bağlanır
• GPS + zaman damgası: Denetim hangi noktada, ne zaman yapıldığı kanıtlanır
• Otomatik aksiyon takibi: Eksik tespit edildiğinde sorumluya bildirim gider, kapanış takip edilir
• Anlık bildirimler: Kritik bulgu için iş güvenliği uzmanına push bildirimi
• Audit trail: Kim, ne zaman, neyi değiştirdi — denetimde değişmez kayıt
• Trend analizi: Aylık tekrarlayan uygunsuzluklar otomatik raporlanır
• Çevrimdışı çalışma: Sahada internet kesintilerinde de form doldurulabilir, bağlantı gelince senkronize olur

Mobil İSG formu seçerken kayıt güvenliği, KVKK uyumu ve veri saklamayı Türkiye'de yapan çözümleri tercih etmek doğru. İnşaat yazılımı seçim kriterleri 2026 yazımızda yazılım değerlendirme kriterlerini detaylı ele aldık.

AECKraft ile Doküman Yönetimi

Önemli not: AECKraft'ın yerleşik bir İSG modülü yoktur. İSG denetimi, risk değerlendirme ve mobil checklist gibi spesifik İSG fonksiyonları için ayrı bir İSG yazılımı vendor'u (özel İSG SaaS çözümleri) gerekir.

Bununla birlikte AECKraft, İSG dokümantasyon yönetimi konusunda aşağıdaki süreçleri destekleyen altyapıyı sağlar:

• Doküman yönetimi: İSG kontrol listeleri, risk değerlendirme raporları, periyodik muayene belgeleri AECKraft doküman modülünde tek noktada saklanır
• Fotoğraf arşivleme: Saha fotoğrafları, uygunsuzluk delilleri proje bazında zaman damgalı arşivlenir
• Mobil saha uygulaması: AECKraft iOS/Android uygulamasıyla saha çalışanları doküman ve fotoğrafları doğrudan yükleyebilir
• Audit trail / sürüm kontrolü: Hangi belgenin ne zaman, kim tarafından güncellendiği değişmez log tutulur — denetimde delil değeri yüksek
• Rol bazlı yetkilendirme: İSG uzmanı, şantiye şefi, taşeron rollerine farklı doküman erişim seviyesi tanımlanır
• KVKK uyumlu veri saklama: Tüm veriler Türkiye merkezli sunucularda; çalışan sağlık bilgisi gibi özel nitelikli kişisel veriler kullanım amacına göre maskelenir
• Doküman tarihi takibi: Periyodik muayene yenileme tarihleri için manuel hatırlatma listeleri tutulabilir

Yani AECKraft, "denetimde delil olarak gösterilecek dokümanların tek noktada, sürüm kontrollü ve KVKK uyumlu saklanması" görevini üstlenir. Aktif İSG izleme, mobil İSG checklist doldurma veya İSG kuruluna otomatik raporlama gibi spesifik fonksiyonlar için ayrı İSG vendor'u çözümü ile birlikte kullanılması önerilir.

Demo için iletişim sayfasından bizimle iletişime geçebilirsiniz; paket detayları için fiyatlandırma sayfasını inceleyebilirsiniz.

Sonuç

Şantiye İSG kontrol listesi sadece bir bürokratik form değildir; hayat kurtaran, denetimde delil sağlayan ve yüklenicinin hukuki sorumluluğunu sınırlandıran bir araçtır. Türkiye'de yıllık yaklaşık 700-800 inşaat işçisi iş kazalarında hayatını kaybediyor; bunların önemli kısmı doğru tutulmuş bir günlük kontrol listesi ve disiplinli uygulamayla önlenebilir nitelikte.

50 maddelik günlük checklist, 15 maddelik haftalık denetim ve 10 maddelik aylık risk değerlendirmesi şantiyenin İSG temel iskeletini oluşturur. Bu iskelet, kâğıt yerine mobil ve dijital sistemlerle desteklendiğinde kayıt eksikliği minimize edilir, audit trail oluşur ve denetimde yüklenici lehine delil sağlanır.

AÇSHB denetimleri 2026'da daha da yoğunlaşacak; risk değerlendirmesi olmayan, KKD temini yapılmayan veya yüksekte çalışma izni eksik olan şantiyelerde idari cezalar 10.000 TL'den başlayıp birikimli olarak 100.000 TL üzerini bulabiliyor. Bu maliyet, baştan iyi kurulmuş bir İSG sisteminin maliyetinin onlarca katı.

Sıkça Sorulan Sorular

Günlük İSG kontrol listesi tutmak yasal zorunluluk mudur?

Evet. 6331 sayılı İSG Kanunu ve Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği gereği inşaat şantiyelerinde günlük kontrol kayıtları tutulmak zorundadır. Bu kayıtlar denetimde sorulur; eksik veya hiç tutulmamış olması durumunda idari para cezası uygulanır.

İSG kontrol listesini kim doldurmalı?

Şantiyenin tehlike sınıfına göre değişir. Çok tehlikeli sınıfta (inşaat) iş güvenliği uzmanı C sınıfı asgari olmak üzere; günlük kontrolü iş güvenliği uzmanı veya görevlendirdiği saha sorumlusu yapar. Haftalık ve aylık denetimleri iş güvenliği uzmanı bizzat gerçekleştirir.

Kaç çalışandan sonra İSG uzmanı bulundurma zorunluluğu başlar?

İnşaat (çok tehlikeli) işlerinde 1 çalışandan itibaren İSG uzmanı bulundurma zorunluluğu vardır. 10 çalışandan az olan işyerleri için ortak sağlık güvenlik birimlerinden (OSGB) hizmet alma yoluyla bu yükümlülük karşılanabilir. 50 çalışan ve üzerinde İSG kurulu kurma yükümlülüğü başlar.

Kaç metreden itibaren "yüksekte çalışma" sayılır?

Türk mevzuatında 2 metre üzeri çalışmalar "yüksekte çalışma" olarak tanımlanır ve özel önlem (parapet, ağ, paraşüt halatı, izin formu) gerektirir. 6 m üstü çalışmalarda toplu koruma (güvenlik ağı) zorunlu hale gelir.

Vinç periyodik muayenesi ne sıklıkta yapılır?

Türkiye'de vinçler yılda en az bir kez A tipi muayene kuruluşları (AÇSHB tarafından akrediteli) tarafından muayene edilmelidir. Günlük operatör kontrolü ve haftalık iş güvenliği uzmanı kontrolü ayrı bir zorunluluktur. Muayenesi yapılmamış vinçle çalışma 10.000 TL+ ceza ve iş durdurma yaptırımı doğurur.

KKD'yi çalışan satın almak zorunda mı?

Hayır. İSG Kanunu'nun 5. maddesi gereği KKD'yi temin etme yükümlülüğü işverene aittir. Çalışandan KKD bedeli kesmek veya KKD ücreti istemek yasalara aykırıdır ve çalışan başına idari para cezası uygulanır.

Mobil İSG formu kâğıt forma göre denetimde geçerli mi?

Evet. Elektronik İmza Kanunu ve Elektronik Belge mevzuatı çerçevesinde dijital kayıtlar kâğıt kayıtlar kadar geçerli. Hatta GPS, zaman damgası, fotoğraf ve değişmez audit trail içeren dijital kayıtlar denetim sürecinde daha güçlü delil değeri taşır.

Taşeronun İSG eksikliğinden ana yüklenici sorumlu mu?

Evet. 6331 sayılı Kanun'un 23. maddesi gereği aynı çalışma alanında birden fazla işveren varsa "asıl işveren" (ana yüklenici) iş sağlığı ve güvenliği konusunda koordinasyondan sorumludur. Taşeronun eksikliği nedeniyle çıkan kazada ana yüklenicinin de hukuki ve cezai sorumluluğu doğabilir. Bu nedenle sözleşmelere İSG sorumluluk maddeleri eklemek ve düzenli denetim yapmak şart.